Poznaj budowę transpondera radarowego SART
W naszym klubie można zapoznać się z budową transpondera SART-II firmy Sailor. Nasz egzemplarz został wycofany z eksploatacji po upływie okresu ważności, jednak pozostaje kompletny i nadaje się do celów szkoleniowych.
Transponder radarowy SART (Search and Rescue Transponder) został opracowany jako system lokalizacji rozbitków na morzu oraz naprowadzania jednostek uczestniczących w akcjach SAR, z wykorzystaniem istniejących radarów nawigacyjnych statków i samolotów.
Podczas projektowania systemu przyjęto następujące założenia:
![]()
![]()
![]()
- prosta konstrukcja umożliwiająca uruchomienie przez niewykwalifikowaną osobę,
- kompaktowe wymiary pozwalające na przenoszenie urządzenia w sytuacji zagrożenia,
- charakterystyczny sygnał widoczny na ekranie radaru,
- pełna kompatybilność z radarami nawigacyjnymi bez modyfikacji.
Po serii badań i konsultacji SART stał się obowiązkowym wyposażeniem statków podlegających konwencji SOLAS. W rezolucji IMO A.604 określono wymagania, zgodnie z którymi transponder powinien m.in.:
- mieć wodoszczelną, jaskrawą i nietonącą obudowę odporną na warunki morskie,
- współpracować z radarami nawigacyjnymi pracującymi w paśmie X,
- być zabezpieczony przed przypadkowym uruchomieniem,
- mieć sygnalizację optyczną i akustyczną informującą o pracy,
- zapewniać 96 godzin gotowości i 8 godzin pracy podczas pobudzania.
Transponder SART, pobudzony sygnałem z radaru nawigacyjnego, wysyła automatyczną odpowiedź widoczną na ekranie jako ciąg dwunastu kropek (tzw. kod SART), układających się promieniście od pozycji rozbitków.
Sygnał jest charakterystyczny i łatwy do odróżnienia od zwykłych ech radarowych, dzięki czemu jednostki ratownicze mogą określić namiar i odległość. W miarę zbliżania się do celu obraz zmienia się z kropek w łuki, co jest dodatkową wskazówką dla załogi jednostki ratowniczej.
(1) Zob. Czajkowski J., Pławski W., “Alarmowanie i naprowadzanie na rozbitków w systemie GMDSS”, Skryba Sp. z o.o., Gdynia 1995, s. 130-131.